Οι διαταραχές της έμμηνου ρύσεως περιλαμβάνουν μια ποικιλία ανωμαλιών στον εμμηνορροϊκό κύκλο, όπως αμηνόρροια, ολιγομηνόρροια, μηνορραγία και δυσμηνόρροια. Η κατανόηση αυτών των διαταραχών απαιτεί γνώση της φυσιολογίας του εμμηνορροϊκού κύκλου και των ενδοκρινικών μηχανισμών που τον ρυθμίζουν.
Παθογένεια
Ο εμμηνορροϊκός κύκλος ρυθμίζεται από τον άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-ωοθηκών. Διαταραχές σε οποιοδήποτε σημείο αυτού του άξονα μπορούν να οδηγήσουν σε ανωμαλίες του κύκλου. Για παράδειγμα, δυσλειτουργία του υποθαλάμου μπορεί να μειώσει την έκκριση της γοναδοτροπίνης-απελευθερωτικής ορμόνης (GnRH), επηρεάζοντας την παραγωγή των γοναδοτροπινών (LH και FSH) από την υπόφυση και, κατά συνέπεια, την ωοθηκική λειτουργία. Επιπλέον, καταστάσεις όπως το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS) ή η πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια μπορούν να προκαλέσουν διαταραχές της έμμηνου ρύσεως.
Συμπτώματα
Οι διαταραχές της έμμηνου ρύσεως μπορεί να εκδηλωθούν με:
- Αμηνόρροια: Απουσία εμμήνου ρύσεως για τουλάχιστον τρεις συνεχόμενους μήνες.
- Ολιγομηνόρροια: Σπάνιες εμμηνορροϊκές περίοδοι, συνήθως με κύκλους μεγαλύτερους των 35 ημερών.
- Μηνορραγία: Υπερβολική ή παρατεταμένη εμμηνορροϊκή αιμορραγία.
- Δυσμηνόρροια: Επώδυνες εμμηνορροϊκές περίοδοι.
Διάγνωση
Η αξιολόγηση περιλαμβάνει:
- Ιατρικό ιστορικό: Συλλογή πληροφοριών σχετικά με τον εμμηνορροϊκό κύκλο, την παρουσία στρες, αλλαγές στο σωματικό βάρος και επίπεδα σωματικής δραστηριότητας.
- Κλινική εξέταση: Αναζήτηση σημείων υπερανδρογονισμού, όπως υπερτρίχωση ή ακμή, καθώς και αξιολόγηση του δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ).
- Εργαστηριακές εξετάσεις: Μέτρηση επιπέδων ορμονών, όπως LH, FSH, προλακτίνη, TSH και οιστραδιόλη, για την αξιολόγηση της λειτουργίας του άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-ωοθηκών.
- Απεικονιστικές μέθοδοι: Υπερηχογράφημα πυέλου για την αξιολόγηση της μορφολογίας των ωοθηκών και του ενδομητρίου.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία:
- Λειτουργική υποθαλαμική αμηνόρροια: Συμβουλές για μείωση του στρες, αύξηση της πρόσληψης θερμίδων και μείωση της έντονης άσκησης.
- Υπερπρολακτιναιμία: Χορήγηση αγωνιστών ντοπαμίνης, όπως η βρωμοκρυπτίνη, για τη μείωση των επιπέδων προλακτίνης.
- PCOS: Χρήση συνδυασμένων από του στόματος αντισυλληπτικών για τη ρύθμιση του κύκλου και τη μείωση των επιπέδων ανδρογόνων.
- Πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια: Συζήτηση για ορμονική θεραπεία υποκατάστασης για την πρόληψη των συμπτωμάτων της ανεπάρκειας οιστρογόνων και της οστεοπόρωσης.
Η εξατομικευμένη προσέγγιση είναι απαραίτητη για την αποτελεσματική διαχείριση των διαταραχών της έμμηνου ρύσεως, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τις επιθυμίες της ασθενούς.